W 1820 roku w Niedzieliskach (obecna dzielnica Jaworzna) Piotr Steinkeller założył hutę cynku "Józefina". W 1865 roku Fabryka Bieli Cynkowej została kupiona przez wrocławskiego przemysłowca Hugo von Loebbecke. Rozwój zakładu przerwał wybuch pierwszej wojny światowej. Kryzys w latach międzywojennych przyniósł znaczne zmniejszenie produkcji cynku i redukcję stanu załogi. Po 1945 roku częściowo zmodernizowano fabrykę. Metody produkcji cynku wciąż były jednak przestarzałe i uciążliwe dla stanowiska. W 1960 roku fabryka weszła w struktury Huty "Trzebinia", a w 1976 roku zapadła dezycja o likwidacji. W latach 1978-79 wywieziono z terenu huty do ZGH "Bolesław" około 100 tysięcy pozostawionych na jej terenie odpadów poprodukcyjnych, wciąż bogatych w cynk.
Stacja elektroenergetyczna "Byczyna" powstała w latach sześćdziesiątych XX wieku. Zadaniem stacji elektroenergetycznej jest rozdział i przetwarzanie energii elektrycznej. "Byczyna" posiadała bocznicę szlakową odgałęziającą się od linii kolejowej Jaworzno Szczakowa - Bolęcin. Bocznica wykorzystywana była do lat dziewięćdziesiątych. Podstawiano na nią okresowo cysterny z olejem transformatorowym. Bocznicę zlikwidowano wraz z linią kolejową. Sama zaś stacja elektroenergetyczna jest wykorzystywana do dziś, a w roku 2017 przeszła gruntowną modernizację, dzięki czemu odgrywa kluczową rolę w zasilaniu regionu w energię elekryczną.
Powstanie kopalni "Jan Kanty"
Kopalnia "Jan Kanty" została założona w 1920r . z inicjatywy spółki Jaworznickie Komunalne Kopalnie Węgla S.A. Początkowo płytko zalegający węgiel eksploatowano metodą odkrywkową i za pomocą upadowych, szybko jednak zaczęto buduwę kopalni głębinowej. W latach 1920-1921 zgłębiono szyb wydobywczy "Artur". Do kopalni prowadziła jednotorowa bocznica, odgałęziająca się od toru kolei górniczej (późniejsza linia Jaworzno Szczakowa - Bolęcin) prowadzącej ze stacji w Szczakowej.
Czasy II-giej Wojny Światowej
W okresie okupacji niemieckiej nazwę kopalni zmieniono na "Dachsgrube" i podporządkowano niemieckiej spółce EVO (Energieversorgung Oberschlesien Aktiengesellschaft). Do niewolniczej pracy przy rabunkowym wydobyciu węgla kamiennego zatrudniano więźniów niemieckiego obozu Auschwitz-Birkenau i jego późniejszego podobozu Neu-Dachs oraz jeńców wojennych. Kosztem ludzkiego życia wydobycie zwiększono do 500 000 ton węgla rocznie.
Okres powojenny
W trakcie walk o wyzwolenie w 1945 roku drewniane zabudowania kopalni "Jan Kanty" spłonęły w pożarze. Szybko podjęto dezycję o odbudowie. Zakład otrzymał nową, większą sortownię i stalową wieżę szybową. Uruchomiono także nową bocznicę kolejową, prowadzącą od stacji Jaworzno. W 1947 roku kopalnię włączono w struktury utworzonej KWK "Jaworzno". Od 1954 roku zakład na powrót funkcjonował samodzielnie pod nazwą "Komuna Paryska". Od tego momentu zaczął się intensywny rozwój kopalni. W ramach planu pięcioletniego postawiono na intensywne płytkie wydobycie węgla kamiennego. Równolegle eksploatowano kopalnię głębinową. Kopalnia przeszła dużą rozbudowę w latach siedemdziesiątych. Wydrążono nowe szyby "Witold I" i "Witold II". Wybudowano także zupałnie nowy Zakład Przeróbki Mechanicznej Węgla o żelbetowej konstrukcji i stację kopalnianą Witold. W 1979 roku szczytowe wydobycie wyniosło 2 500 000 ton węgla kamiennego.
Likwidacja kopalni
Od 1985 roku zaczęto notować stopniowy spadek wydobycia. Próbowano ratować kopalnię, wdrażając nowe inwestycje. W roku 1992 oddano do użytku nową płuczkę, a w roku 1993 zakład odsiarczania miału. Rozpoczęto także budowę pochylni, dla udostępnienia nowych pokładów węgla kamiennego. Pogłębiające się problemy finansowe ostatecznie zmusiły kopalnię do podjęcia w 1994 decyzji o likwidacji. Wydobycie zakończono w 2002 roku, a fizyczna likwidacja nastąpiła w roku 2005. Część infrastruktury pozostawiono dla potrzeb Centralnego Zakładu Odwadniania Kopalń. Pompownia na poziomie 270 działała do 16 kwietnia 2024 roku. Pompy wyłączono o godzinie 10:00. Zadanie odwadniania przejęła nowa pompownia głębinowa.
Na przestrzeni lat stacja kolejowa Jaworzno obsługiwała wiele okolicznych zakładów przemysłowych. Bocznice obsługiwane były lokomotywami manewrowymi, "przetokami", pracującymi w trzech rejonach manewrowych. W latach 60-tych XX wieku były to parowozy serii Ty42. Po wprowadzeniu w Jaworznie w 1975 roku trakcji spalinowej zastąpiono je lokomotywami serii SM42. Na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych, ze względu na spadek przewozów, stopniowo zredukowano liczbę "przetoków" do jednego. W charakterze lokomotywy manewrowej zatrudniano wówczas maszyny seriii SM31.
|
Bocznice obsługiwane przez stację Jaworzno |
|
| Lp | Nazwa bocznicy |
| 1. | KWK "Jan Kanty" |
| 2. | KWK "Jaworzno" - Ruch I "Piłsudski" |
| 3. | KWK "Jaworzno" - Ruch II "Kościuszko" |
| 4. | KWK "Jaworzno" - Ruch III "Sobieski" |
| 5. | Szyb "Leopold" KWK "Jan Kanty" |
| 6. | Upadowa "Podłęże II" KWK "Jaworzno" |
| 7. | Elektrownia "Jaworzno I" |
| 8. | Elektrownia "Jaworzno II" |
| 9. | Elektrownia "Jaworzno III" |
| 10. | Stacja elektroenergetyczna "Byczyna" |
| 11. | Zakłady Bieli Cynkowej w Niedzieliskach |
| 12. | Zakłady Chemiczne "Organika-Azot" |
| 13. | Inne |









